Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler sonrası akaryakıtta yeniden başlatılan eşel mobil sistemi, fiyat artışlarını dizginlemeyi hedefliyor. TABGİS Genel Başkanı Akın Ketenci, bu sistemle devletin feragat ettiği ÖTV gelirinin yıllık 5 milyar dolara ulaşabileceğini belirtti.
Akaryakıtta Eşel Mobil Sistemi Geri Döndü
ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırıları neticesinde petrol fiyatlarında yaşanan ani yükselişin iç piyasadaki enflasyonist etkilerini sınırlandırmak adına eşel mobil sistemi tekrar hayata geçirildi. Türkiye Akaryakıt Bayileri Petrol Ve Gaz Şirketleri İşveren Sendikası (TABGİS) Genel Başkanı Akın Ketenci, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) üzerinden karşılanan meblağın yıllık bazda 5 milyar dolara ulaşabileceğini dile getirdi.
Yeni Düzenlemenin Detayları ve ÖTV Feragatı
Orta Doğu’daki tansiyonun küresel piyasalara yansımasıyla beraber akaryakıt fiyatlarındaki yukarı yönlü hareketin olumsuz etkilerini hafifletmek için geçici bir mekanizma kuruldu. Cumhurbaşkanlığı kararıyla Resmi Gazete'de ilan edilen yeni düzenleme kapsamında maliyet paylaşımı şu şekilde belirlendi:
| Uygulama Kalemi | Karşılanma Oranı |
|---|---|
| ÖTV Gelirlerinden Feragat Edilen Kısım | %75 |
| Pompa Fiyatlarına Yansıtılan Kısım | %25 |
Petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların tüketiciye doğrudan ulaşmasını engelleyen bu sistemde artışın büyük bölümünü devlet üstlenecek. TABGİS Genel Başkanı Akın Ketenci, kararnamenin yayımlandığı günden itibaren işlenmiş petrol fiyatlarında %10 oranında bir artış gözlendiğini ifade etti.
Fiyat Artışlarının Pompa Fiyatına Yansıması
Ketenci, eşel mobil sisteminin matematiksel etkisini şu çarpıcı örnekle açıkladı:
“Bugün piyasaya yansıması gereken 12 lira 45 kuruşluk zam, Eşel Mobil ile motorinde 3 lira 11 kuruş, benzinde ise 3 lira 68 kuruşluk artış yaklaşık 92 kuruş olarak yansıdı.”
"Süreç Uzarsa Yıkıcı Etki Yaratabilir"
Türkiye'nin Avrupa genelinde en ucuz yakıtı kullanan ülke olduğunu vurgulayan Ketenci, uygulamanın devlet bütçesine getirebileceği ek yüklere ve akaryakıt bayilerinin finansal tablolarına olan etkilerine dikkat çekti. Ketenci'nin dikkat çektiği diğer önemli noktalar şunlardır:
- Sistemin geçici olması beklenmektedir; sürecin uzaması bütçede yıkıcı zararlar oluşturabilir.
- Bayilerin işletme sermayesi ve finansal sürdürülebilirliği risk altına girebilir.
- 2018-2021 yılları arasındaki ilk uygulamada ÖTV feragatı %75 değil, %100 olarak uygulanmıştı.
Editor
Doviz.day
